Tuesday, April 22, 2014

The Sesquicentennial in America


The ‘Pandit Srimadajjada Adibhatla Narayana Das Sesquicentennial’ is being celebrated in many places in India. In the US too it was celebrated in  Sri Mahalakshmi  Temple, Delaware on April 19, 2014. It was marked as a part of the local Telugu community’s Telugu Ugaadi celebrations.

The following leading members of the Telugu community actively supported the celebration: Sri Patibanda Sharma, President of the Temple committee; Sri Bal Reddy and Sri Saripalli Sharma who spoke about Pandit Narayana Das and his literature. 

Participants in the concert: Rama Devi Surampudi, Sunitha Varma, Sobha Nagendra Kumar Ayalasomayajula (Lecturer),
Usha Kuppa, Geetha Pamulapati, Pavana Mamidala, Sujatha Vijaya Kumar & Sruthi Medisetti
Here are some keetanas from the concert:


Keertana: 'Nikhilasrita Sukhadaayaka': Harikatha: Bhakta Markandeya. Ragam: Bhupala; Talam: Rupaka


Keertana: 'Sarada Sadaa': Harikatha: Harikathaamrutam Ragam: Khamach. Talam: Rupaka


Keertana: 'Saami Raavademi Rayo': Harikatha: Rukmini Kalyanam

Thursday, September 19, 2013

Sangeetha Jagruthi Institutes ‘The Pandit Adibhatla Narayana Das Memorial Award’



Sangeetha Jagruthi, a music and cultural organisation of Bengaluru celebrated Pandit Narayana Das' sesquicentennial on September 5 on a grand scale, in a sabha held in the Bangalore Gayana Samaja auditorium. The organisation instituted a national award in the name of Sri Adibhatla Narayana Dasu. The first award was given away to Dr. Srikantham Nagendra Sastry a well known Karnatic Music exponent by ‘Kalatapasvi’ Sri K. Viswanath the famous film maker who made a number of films with classical music and dance as the backdrop of their storyline. Sri A. V. Rajtrinath, the founder of Sangeetha Jagruthi infomed that the ‘The Pandit Adibhatla Narayana Das Memorial Award’ which carries a citation and a cash award of Rs 1,00,000/- would be given away to an eminent exponent in the fields of Karnatic Music or Harikatha every year. 




Here is a selection of photos from the function:



Monday, September 16, 2013

The Sesquicentennial Begins


Pandit Narayana Das' 149th birth anniversary (August 31, 2013) marks the beginning of his sesquicentennial year. AP Government's Department of Culture and Tirumala Tirupathi Devasthanams are orgainising year-long celebrations. 

The TTD's celebrations of the 150th birth anniversary began with a week-long seminar in Tirupathi on September 1, held in the Mahati Auditorium. Each day of the seminar was marked by a paper presentation on one aspect of Pandit Narayana Das' oeuvre and performance of a Hari Katha written by him. 

On September 4 (Pandit Narayana Das' birth day as per Telugu calendar), famous film director Sri K. Viswanath unveiled a statue of the great man in the premises of Sri Venkateswar Music and Dance College. 

The poster outside Mahati Auditorium, Tirupathi 
The poster outside Mahati Auditorium, Tirupathi
The venue of the seminar
The venue of the seminar
The venue of the seminar
Pandit Narayana Das' statue ready for inauguration
K Viswanath walking in to unveil the statue
Pandit Narayana Das' statue
K Viswanath speaking after unveiling the statue.
M G Gopal, Executive Offiver, TTD also seen in this picture. 
K Viswanath speaking after unveiling the statue
M G Gopal, Executive Officer, TTD addressing the media.
Also seen in the picture: K Viswanath (L).
K Viswanath speaking after unveiling the statue
K Viswanath addressing media after unveiling the statue
M V Simhachala Sastry addressing invitees after statue inaguration
K Viswanath addressing invitees after statue inaguration
Prayer before the seminar began on Septemeber 5
U Raja Rajeswari Devi presenting her paper:
"Purnapurushudu, Srimadajjada Adibhatla Narayana Dasu"
Seen on the stage: Sri Ravva Srihari, Editor, TTD Publications &
Smt. Challa Prabhavathi Deekshitulu, Principal S V Music & Dance College

Friday, September 6, 2013

హరికథ ఎలా ఉండాలి?

హరికథ స్వరూప, స్వభావలెలా ఉండాలో వివరిస్తూ నారాయణ దాసుగారు ఆంధ్ర పత్రిక 1911 ఉగాది ప్రత్యెక సంచికలో హరికథ అనే వ్యాసం వ్రాసారు. అందులోనిది ఈ పద్యం:   
ఘన శంఖమో యన గంఠంబు పూరించి
మేలుగ శ్రుతిలోన మేళవించి
నియమము తప్పక నయ ఘనంబుల బెక్కు
రాగ భేదంబుల రక్తి గొల్పి
బంతు లెగిర్చిన పగిది కాలజ్ఞతన్
జాతి మూర్చన లొప్ప స్వరము పాడి
చక్కని నృత్యము సర్వరసాను కూ
లంబుగాగ నభినయంబు చేసి
స్వకృత మృదు యక్షగాన ప్రబంధసరణి
వివిధ దేశంబులం బిన్నపెద్దలు గల
పలు సభల హరిభక్తి నుపన్యసింప
లేని సంగీత కవితాభి మాన మేల

అసాధ్య / సంగీత అష్టావధానం

నారాయణ దాసుగారు తన పంథొమ్మిదవ ఏట హరికధా ప్రదర్సనలతో సమాంతరంగా అవధాన ప్రక్రియ ప్రదర్సన కూడా మొదలు పెట్టారు. అయితే అయన అష్టావధానాలు తక్కిన వారి అష్టావధానాలకు భిన్నంగాఅయన సంగీత సాహిత్య ప్రతిభకుబహుభాషా పాండిత్యానికి దర్పణాలుగా ఉండేవి.  ఉదాహరణకుఅయన అష్టావధానాలలో వ్యస్తాక్షరి గ్రీకు భాషలో ఉండేది. 
నారాయణ దాసుగారు బందరులో పంతులుగారి మేడమీద ప్రదర్శించిన అష్టావధానం ప్రవేశ రుసుముతో జరిగింది.  అష్టావధానం 1888-89 లో వారు కాకినాడ, రాజమండ్రి, ఏలూరు, బందరులలో సాగించిన సాహిత్య యాత్రలో భాగంగా ప్రదర్శించారు. సంగీతానికి సంబంధించిన అంశాలు అందులో ఉండడం దాని ప్రత్యేకత.  రెండు పాదములతో రెండు తాళములురెండు చేతులతో రెండు తాళములు వేసి పల్లవి పాడుచూ కోరిన జాగాకు ముక్తాయిలు వేయుటనలుగురకు తెలుగుననలుగురకు సంస్కృతమున కోరిన పద్యములు కవిత్వము చెప్పుటవ్యస్తాక్షరిన్యస్తాక్షరిగణిత శాస్త్ర సమస్యను సాధించుటపూలుగంటలు లెక్కించుటఛందస్సంభాషణఇంగ్లీషులో ఉపన్యాసము మొదలైనవిఆ అష్టావధానంలో అంశాలు. 
శ్రీ పెద్దింటి సూర్యనారాయణ దీక్షిత దాసుగారు యక్షగాన రూపంలో రచించిన “నారాయణ దాస జీవిత చరిత్ర” లో నారాయణ దాసుగారి సంగీత / అసాధ్య అష్టావధానాన్ని ఈ విధంగా వర్ణించారు:
ఇరు హస్తములతోడ జెరియోక తాళంబు
చరణద్వయాన నేమరక రెండు
పచరించి, పల్లవిబాడుచు గోరిన
జాగాకు ముక్తాయి సరిగా నిడుట
నయమొప్ప న్యస్తాక్షరియును వ్యస్తాక్షరి
ఆంగ్లంబులో నుపన్యాస, మవల
నల్వురకున్ దెల్గునన్ నల్వురకు సంస్కృ
తంబున వలయు వృత్తాల గైత,
సంశయాంశంమ్ము శేముషీ శక్తితో బ
రిష్కరించుట, గంటలు లెక్కగొంట
మరియు ఛందస్సుతోడి సంభాషణంబు
                                                వెలయు నష్టావధానంబు సలిపె నతడు

Saturday, May 25, 2013

బెంగుళూరు నగర వర్ణన


నారాయణ దాసు గారు వారి సంగీత సాహిత్య జైత్రయాత్రలో దర్శించిన అనేక ప్రదేశాలను, కలసిన వ్యక్తులను పొందిన అనుభూతులను వర్ణిస్తూ రచించిన పద్యాలను మేలు బంతి అనే గ్రంధంలో ప్రచురించారు. ఈక్రింద ఇచ్చిన బెంగుళూరు నగర వర్ణన, మైసూరు మహారాజు జయచామరాజేంద్ర వడయార్ - 10 (1863 - 1894), బెంగుళూరు దర్బారులో ఆశువుగా రచించినది. ఆ పద్యం ఎంతో బాగుందని వ్రాతప్రతిని అడిగి తీసుకుని భద్రపరుచుకున్నరుట మహారాజా వారు.

అలరుతేనియ లూరు దలిరులజిగి మీరు
          విన్నగరువుదీరు బెంగుళూరు
చిరుత మబ్బులకారు చెమటరాని షికారు
          వేడుకలింపారు బెంగుళూరు
చెరకు తీయనినీరు చేలపచ్చనిబారు
          వేల్పునగరుగేరు బెంగుళూరు
ఆవుల పాలేరు తావుల వేమారు
          పిలువదగిన పేరు బెంగుళూరు

వింత నగనాణెముల నారు బెంగుళూరు
పెనుతెవుళులకు మందు వేర్బెంగుళూరు
తెల్లదొరలను రాగోరు బెంగుళూరు
వేనుడువులేల బంగారు బెంగుళూరు                  
               

Wednesday, May 1, 2013

రుక్మిణి సౌందర్య వర్ణన – సీస పద్యం సొగసు


నారాయణ దాసు గారికి సీస పద్య వృత్తం అంటే ప్రత్యేక అభిమానం. ఎందుకంటే భాషా సౌందర్యానికి, భావ వ్యక్తీకరణకి ‘సీసం’ చక్కని వాహిక. దిగంతమే ప్రతిభకి హద్దు అయిన సంగీత సాహిత్య సార్వభౌముడే అల్లిన సీస పద్య సౌలభ్యం గురించి ఇక చెప్పేదేముంది? రుక్మిణి కళ్యాణం హరికథలోని ఈ సీస పద్య సౌందర్యాన్ని ఆస్వాదించండి!

దుర్వాంకురంములతో సన్నజాజులు
          మొగలిరేకులు జారుసిగను జుట్టి 
తళుకుజెక్కుగులాబిదంతము నిగనిగ
          రవలకమ్మలజోడు జెవులబెట్టి   
లేతప్రాయపు బిగిచేతిగాజులు, రైక
          యొడ్డాణమున్వెలియుడుపుగట్టి
ముద్దుమొగంబున ముత్తయిదుచిన్నెల
          నంబపేరిట నోగిరంబు వట్టి

వెన్నెలలు చీకటులు బర్వు కన్నుదోయి
ముత్తెముల్కెంపులొల్కెడి ముద్దువాయి
నందమగు రుక్మిణికన్య యలరు హాయి
చాటిజెప్పగ వేయినోళ్ళు చాలవోయి